31 Mart 2026 tarihli ve 33210 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (“RTÜK”) Kablolu Yayın Yönetmeliğinde ve Uydu Yayın Yönetmeliğinde yapılan değişiklikler kapsamında, yayın teknikleri arasında değişiklik yapılması ve lisans yenileme süreçlerine ilişkin önemli düzenlemeler öngörülmüştür.
Türkiye’de medya hizmet sağlayıcı kuruluşları tarafından sağlanan radyo, televizyon ve isteğe bağlı yayın hizmetleri, RTÜK tarafından verilen yayın lisansı alınması koşuluna bağlıdır. Bu lisans, medya hizmet sağlayıcı kuruluşlara belirli bir süre için, karasal, kablo, uydu ve diğer yayın ortamları üzerinde yalnızca lisansta belirlenen yayın tekniğinde yayın yapma yetkisi tanımaktadır.
Mevcut lisans sistemi, yalnızca yayın yapma hakkını değil, aynı zamanda yayın faaliyetinin hangi yayın tekniğinde gerçekleştirileceğini de belirleyen bir yetkilendirme mekanizmasıdır. Bu kapsamda lisanslar; yayın ortamı, yayın tekniği ve içerik türüne göre farklılaştırılmaktadır.
Bu yayın ortamlarından kablolu yayın, radyo, televizyon ve isteğe bağlı yayın hizmetlerinin her türlü kablo altyapısı üzerinden abonelere iletilmesini; uydu yayını ise yayın hizmetinin uydu kapasitesi vasıtasıyla şifreli veya şifresiz olarak alıcılara iletilmesini ifade etmektedir.
Yayın tekniği, bir yayının izleyiciye hangi görüntü kalitesinde ulaştırıldığını ifade etmekte olup SD, HD, 4K ve 8K gibi farklı çözünürlük seviyelerini kapsamaktadır. Bununla birlikte uygulamada, mevcut yayın lisansının süresi devam ettiği dönemde veya lisans yenileme aşamasında yayın teknikleri arasında geçiş öngörülmediğinden, medya hizmet sağlayıcı kuruluşların lisans aldıkları yayın tekniğinde değişiklik yapabilmeleri için yeni bir lisans başvurusunda bulunmaları gerekmekteydi. Bu süreç ayrıca yeniden teknik denetim yapılmasını gerektirmekte olup söz konusu idari ve teknik yükümlülükler, yayıncı kuruluşların yeni teknolojilere geçişini yavaşlatabilmekteydi.
Bu çerçevede 31 Mart 2026 tarihli ve 33210 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan iki farklı düzenleme ile Kablolu Yayın Yönetmeliğinde ve Uydu Yayın Yönetmeliğinde yapılan değişikliklerle, medya hizmet sağlayıcı kuruluşların hem mevcut lisans süreleri içinde hem de lisans yenileme aşamasında yayın teknikleri (SD, HD, 4K, 8K) arasında geçiş yapabilmelerine imkân tanıyan önemli yenilikler getirilmiştir.
İlk olarak, medya hizmet sağlayıcı kuruluşların söz konusu yayın teknikleri (SD, HD, 4K, 8K) arasında değişiklik yapabilmek amacıyla Üst Kurula başvuruda bulunmaları halinde, yayın ortamı değişmeksizin ve teknik denetim yapılmaksızın, kalan yayın lisans süresiyle sınırlı olmak kaydıyla, yayın tekniklerinde değişiklik yapılabilmesine imkân tanınmıştır. Bu düzenleme, yayın tekniği değişikliklerinin idari süreçlerden bağımsız olarak daha hızlı şekilde gerçekleştirilmesini mümkün kılmaktadır.
Düzenlemelerin ikinci boyutunu ise lisans yenileme sürecine ilişkin yapılan değişiklikler oluşturmaktadır. Buna göre, medya hizmet sağlayıcı kuruluşların mevcut veya farklı bir yayın tekniği (SD, HD, 4K, 8K) ile lisans yenileme talebinde bulunmaları halinde; teknik yeterliliğe sahip olduklarının yerinde yapılan denetimle tespit edilmesi, Üst Kurulca talep edilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmesi ve lisans ücreti ile teminat mektubuna ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmesi kaydıyla, yayın lisans süresi Üst Kurulca talep edilen yayın tekniği üzerinden on yıl süreyle yenilenebilecektir. Başka bir deyişle, bu düzenleme ile lisans yenileme aşamasında yayın tekniği değişikliğine olanak tanınmaya başlanmıştır.
Bu iki düzenleme arasındaki temel ayrım, teknik denetim sürecine ilişkindir. Mevcut lisans süresi içinde yayın teknikleri arasında geçiş yapılması halinde herhangi bir teknik denetim öngörülmemekte iken; lisans yenileme aşamasında farklı bir yayın tekniğine geçiş talep edilmesi durumunda, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun teknik yeterliliğe sahip olduğunun yerinde yapılacak denetimle tespit edilmesi şartı aranmaktadır.
Getirilen düzenlemeler kapsamında, medya hizmet sağlayıcı kuruluşların yayın teknikleri arasında geçiş yapabilmelerinin kolaylaştırılması, 5G gibi yeni nesil iletişim altyapılarının sunduğu yüksek bant genişliği ve düşük gecikme sürelerinden yararlanılarak 4K ve 8K gibi yüksek çözünürlüklü yayın formatlarının daha etkin ve kesintisiz şekilde iletilmesine de zemin hazırlamaktadır.
Bu çerçevede söz konusu düzenlemelerin, lisans süreçlerinin sadeleştirilmesi ve yayın tekniği geçişlerinin kolaylaştırılması suretiyle Türkiye’de yayıncılık sektörünün daha yüksek çözünürlüklü, yenilikçi ve teknoloji odaklı bir yapıya evrilmesine katkı sağlayacağı değerlendirilmektedir.
Düzenlemelerin tam metnine bu bağlantıdan ve bu bağlantıdan erişebilirsiniz.
