02 Nisan 2026 tarihli ve 33212 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik (“Yönetmelik”), yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Söz konusu Yönetmelik ile 15 Mayıs 2013 tarihli ve 28648 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelik yürürlükten kaldırılmış olup çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerine ilişkin usul ve esaslar yeniden düzenlenmiştir.
Yönetmelik kapsamında öne çıkan düzenlemeler aşağıda özetlenmiştir:
İşveren Yükümlülüklerinin Genişletilmesi ve Netleştirilmesi
Yönetmelik ile işverenin yükümlülükleri önemli ölçüde genişletilmiş ve daha açık şekilde tanımlanmıştır. İşverenin yalnızca eğitimlerin planlanması ve verilmesini sağlaması yeterli görülmemiş; aynı zamanda değişen risklere göre eğitimlerin güncellenmesi ve düzenli aralıklarla tekrarlanması yükümlülüğü açıkça düzenlenmiştir. Bununla birlikte eğitimlerin çalışanlarda bilgi, tutum ve davranış değişikliği yaratacak nitelikte olması gerektiği de vurgulanmıştır.
Ayrıca, iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin maliyetinin çalışanlara yansıtılamayacağı ve eğitim sürelerinin çalışma süresinden sayılacağı açıkça düzenlenmiştir. Eğitim sürelerinin haftalık çalışma süresini aşması halinde ise bu sürelerin fazla çalışma olarak değerlendirileceği hüküm altına alınmıştır.
İşe Başlama Eğitimi Zorunluluğu Sıkılaştırılmış ve Süre Sınırı Getirilmiştir
İşe başlama eğitimine ilişkin düzenlemeler önemli ölçüde güçlendirilmiştir. Yönetmelik ile bu eğitimlerin yalnızca uygulamalı olması yeterli görülmemiş, aynı zamanda yüz yüze verilmesi zorunlu hale getirilmiştir. Ayrıca eğitim içeriğine çalışma ortamından kaynaklanan risklerin açıkça dahil edilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
Bunun yanı sıra, işe başlama eğitiminin her bir çalışan için en az iki saat olarak verilmesi zorunlu hale getirilmiş ve bu sürenin temel eğitim süresine dahil olmadığı açıkça düzenlenmiştir.
Yönetmelik ile temel eğitimlerin tamamlanmasına ilişkin açık bir zaman sınırı öngörülmüştür. Buna göre, çalışanlara verilmesi gereken temel eğitimlerin tamamı, önceki yönetmelikte yer aldığı şekilde “en kısa sürede” değil, işe başlama tarihinden itibaren en geç üç ay içinde tamamlanmalıdır.
Eğitim Süreleri ve “Ders Saati” Kavramı
Yönetmelik ile eğitim sürelerinin hesaplanmasında “ders saati” kavramı tanımlanmıştır. Buna göre bir ders saati, kırk beş dakikalık eğitim ve on beş dakikalık ara dinlenmeden oluşmaktadır.
Eğitim tekrarlanma periyotları genel olarak korunmuş olmakla birlikte, eğitim içeriklerinin dağılımında daha risk odaklı bir yaklaşım benimsenmiştir. Özellikle işe ve işyerine özgü risklere ayrılması gereken konular, tehlike sınıflarına göre daha net şekilde belirlenmiştir.
Ayrıca temel eğitim süreleri işyerinin tehlike sınıfına göre asgari olarak yeniden düzenlenmiş olup; az tehlikeli işyerleri için en az 8 saat, tehlikeli işyerleri için en az 12 saat ve çok tehlikeli işyerleri için en az 16 saat eğitim verilmesi zorunlu tutulmuştur.
Temel Eğitimlerin Tekrarlanma Periyotları
Temel eğitimler; çok tehlikeli işyerlerinde yılda en az bir defa, tehlikeli işyerlerinde iki yılda en az bir defa ve az tehlikeli işyerlerinde üç yılda en az bir defa tekrarlanacaktır.
Ayrıca iş değişikliği, ekipman değişikliği veya yeni risklerin ortaya çıkması gibi durumlarda bu süreler beklenmeksizin ilave eğitim verilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
Uzaktan Eğitim Düzenlemeleri
Yönetmelik ile uzaktan eğitime ilişkin çerçeve yeniden düzenlenmiştir. Buna göre genel, sağlık ve teknik konular uzaktan, yüz yüze veya karma yöntemlerle verilebilecektir. Ancak işe ve işyerine özgü risklere ilişkin eğitimler, az tehlikeli işyerlerinde uzaktan verilebilirken; tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde bu eğitimlerin yüz yüze verilmesi zorunlu tutulmuştur.
Ayrıca uzaktan eğitim süreçlerinin izlenebilir olması ve çalışan katılımının takip edilebilir şekilde kurgulanması gerektiği de düzenleme kapsamında yer almaktadır.
Ölçme ve Değerlendirme Sisteminin Getirilmesi
Yönetmelik ayrıca eğitimlerin sonunda ölçme ve değerlendirme yapılmasını zorunlu hale getirmiştir. Bu kapsamda çalışanların başarılı sayılabilmesi için yüz puan üzerinden en az altmış puan alması gerekmektedir. Başarısız olan çalışanlara sınırlı sayıda ek sınav hakkı tanınmakta ve tekrar başarısız olunması halinde eğitimin yeniden alınması zorunlu tutulmaktadır.
Çalışan Yükümlülüklerinin Detaylandırılması
Çalışanların yükümlülükleri de önemli ölçüde genişletilmiştir. Yeni düzenleme ile çalışanların yalnızca eğitimlere katılması değil; eğitimleri düzenli olarak takip etmesi, gerekli dikkat ve özeni göstermesi ve işveren tarafından yapılan ölçme ve değerlendirmelere katılması da açıkça yükümlülük haline getirilmiştir.
Geçiş Hükümleri
Yönetmelik, önceki dönemde verilen eğitimlerin geçerliliğini korumakta; bu eğitimlerin ilgili yenileme süreleri boyunca geçerli olacağını düzenlemektedir. Bununla birlikte, daha önce belgelendirilmeyen eğitim ve bilgilendirmelerin Yönetmelik’in yayımı tarihinden itibaren bir ay içerisinde belgelendirilebilmesine imkân tanınmıştır.
***
Yönetmelik ile iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerine ilişkin sistem yapılandırılmış ve detaylı hale getirilmiştir. Özellikle eğitim yöntemleri, değerlendirme süreçleri ve işveren yükümlülükleri bakımından getirilen yenilikler, işverenler açısından uyum süreçlerinin dikkatli yönetilmesini gerektirmektedir.
Yönetmelik’in tam metnine bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz.
